Miễn thuế TNDN 3 năm cho doanh nghiệp FDI vừa và nhỏ theo Nghị định 20/2026

Việt Nam vừa xác nhận rằng doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FIE) đủ điều kiện là doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) có thể được miễn hoàn toàn thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) trong 3 năm đầu hoạt động — một ưu đãi lớn mà nhiều doanh nghiệp FDI mới thành lập có thể chưa biết mình được hưởng.

Tổng cục Thuế đã ban hành Công văn số 3896/CT-CS ngày 11/6/2026, trực tiếp giải đáp các vướng mắc của cơ quan thuế tại Hà Nội, TP.HCM, Bắc Ninh, Đồng Nai và Ninh Bình — 5 tỉnh/thành tiếp nhận FDI năng động nhất Việt Nam. Công văn này làm rõ cách áp dụng Nghị định 20/2026/NĐ-CP (văn bản hướng dẫn thi hành Nghị quyết 198/2025/QH15 của Quốc hội) đối với doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đáp ứng tiêu chí SME của Việt Nam.

Ý nghĩa thực tế của việc miễn thuế TNDN 3 năm

Theo Điều 7(3) Nghị định 20/2026/NĐ-CP, một doanh nghiệp SME mới đăng ký được miễn hoàn toàn thuế TNDN trong 3 năm liên tục, tính từ năm đầu tiên được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

Điểm quan trọng: Tổng cục Thuế nay đã xác nhận rõ ràng ưu đãi này áp dụng cho cả doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài — chứ không chỉ doanh nghiệp trong nước — với điều kiện doanh nghiệp đáp ứng ngưỡng SME và không thuộc các trường hợp loại trừ cụ thể được liệt kê trong nghị định.

Tác động tài chính là đáng kể. Với thuế suất TNDN phổ thông 20% của Việt Nam, một doanh nghiệp FDI mới thành lập có lợi nhuận chịu thuế hàng năm 5 tỷ đồng sẽ tiết kiệm 1 tỷ đồng/năm — tương đương 3 tỷ đồng (khoảng 120.000 USD) trong suốt 3 năm được miễn thuế. Đối với các công ty dịch vụ chuyên môn hoặc thương mại ít vốn, sớm có lợi nhuận, ưu đãi này có thể giảm đáng kể chi phí gia nhập thị trường Việt Nam.

Ai đủ điều kiện: Tiêu chí SME cho doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài

Để đủ điều kiện, một doanh nghiệp FIE phải đáp ứng định nghĩa pháp lý về doanh nghiệp nhỏ và vừa theo Luật số 04/2017/QH14 (Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa) và Nghị định 80/2021/NĐ-CP. Các ngưỡng đủ điều kiện gồm:

Đối với doanh nghiệp FIE mới thành lập, tiêu chí doanh thu không áp dụng trong năm đầu tiên (chưa có năm trước liền kề), do đó tiêu chí số lao động và vốn điều lệ là các tiêu chí đủ điều kiện chính tại thời điểm đăng ký.

Quy mô SME còn được phân loại chi tiết thành siêu nhỏ, nhỏ hoặc vừa — tùy theo lĩnh vực (sản xuất/xây dựng, nông lâm ngư nghiệp, hoặc thương mại/dịch vụ) — nhưng cả ba phân nhóm đều được hưởng cùng mức miễn thuế 3 năm theo nghị định này.

Ai bị loại trừ: Bốn trường hợp không được hưởng ưu đãi miễn thuế

Nghị định 20/2026 loại trừ rõ ràng một số doanh nghiệp mới đăng ký kể cả khi đáp ứng tiêu chí SME. Doanh nghiệp FIE không được thuộc bất kỳ trường hợp nào sau đây:

Trường hợp loại trừ b2 đặc biệt đáng lưu ý đối với các tập đoàn nước ngoài đã có hoạt động tại Việt Nam. Nếu một tập đoàn nước ngoài thành lập công ty con mới tại Việt Nam và chỉ định cùng một cá nhân làm người đại diện pháp luật cho cả công ty mới lẫn một công ty hiện có trong tập đoàn, công ty con mới có thể không đủ điều kiện hưởng ưu đãi. Nên cân nhắc cấu trúc pháp lý cẩn thận trước khi thành lập doanh nghiệp — đây là trường hợp mà việc xin tư vấn sớm sẽ mang lại lợi ích rõ rệt.

Cách tính thời hạn miễn thuế 3 năm

Thời gian miễn thuế được tính liên tục kể từ năm đầu tiên có Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, bất kể doanh nghiệp có phát sinh thu nhập chịu thuế trong năm đầu tiên hay không. Đồng hồ tính thời hạn bắt đầu từ thời điểm đăng ký — không phải từ khi có lợi nhuận đầu tiên.

Điều này có nghĩa là một doanh nghiệp lỗ trong năm đầu tiên vẫn “sử dụng” một trong ba năm được miễn thuế của mình. Các doanh nghiệp dự kiến lỗ trong 12–18 tháng đầu vẫn nên theo dõi chặt chẽ ngày cấp ERC, vì số năm miễn thuế còn lại được tính từ mốc thời gian đó.

Ngoài ra còn có quy định chuyển tiếp: nếu một doanh nghiệp đủ điều kiện đã được cấp ERC trước khi Nghị quyết 198/2025/QH15 có hiệu lực nhưng vẫn còn thời gian trong cửa sổ ưu đãi, doanh nghiệp đó vẫn có thể tiếp tục được hưởng ưu đãi miễn thuế cho các năm còn lại.

Năm bước hành động cho doanh nghiệp FIE mới thành lập

Nếu doanh nghiệp của bạn được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp trong năm 2025 hoặc 2026 và đáp ứng tiêu chí SME, hãy thực hiện ngay các bước sau:

1. Xác nhận phân loại SME của doanh nghiệp — kiểm tra vốn điều lệ và số lao động bình quân so với các ngưỡng nêu trên. Cả hai tiêu chí đều phải nằm trong giới hạn cho phép.
2. Rà soát kỹ các tiêu chí loại trừ — đặc biệt kiểm tra xem người đại diện pháp luật, thành viên hợp danh, hoặc cổ đông lớn nhất có từng giữ vai trò tương tự tại một pháp nhân khác tại Việt Nam trong vòng 12 tháng gần đây hay không.
3. Ghi nhớ ngày cấp ERC — cửa sổ miễn thuế 3 năm bắt đầu tính từ năm cấp ERC, không phải từ khi doanh nghiệp bắt đầu có lãi.
4. Kê khai đúng ưu đãi trong quyết toán thuế TNDN năm — việc miễn thuế 3 năm phải được chủ động kê khai trong tờ khai quyết toán thuế TNDN hàng năm. Nếu không kê khai đúng năm, doanh nghiệp sẽ mất quyền hưởng ưu đãi của năm đó.
5. Lưu giữ hồ sơ chứng minh điều kiện SME — lưu trữ đầy đủ chứng từ về số lao động, vốn điều lệ và các tài liệu liên quan để xuất trình khi cơ quan thuế yêu cầu. Nếu doanh nghiệp được cấp ERC trước khi Nghị quyết 198/2025/QH15 có hiệu lực, quy định chuyển tiếp vẫn có thể giúp doanh nghiệp được hưởng một phần thời gian ưu đãi còn lại.

Để được tư vấn chi tiết về tuân thủ thuế tại Việt Nam cho doanh nghiệp nước ngoài và cách cấu trúc pháp nhân để tối đa hóa khả năng hưởng ưu đãi, đội ngũ TrustlineAX đồng hành cùng khách hàng FDI trên khắp các tỉnh thành trọng điểm của Việt Nam.