Giá chuyển nhượng (hay còn gọi là định giá chuyển nhượng) là vấn đề thuế quan trọng nhất đối với các tập đoàn đa quốc gia có hoạt động tại Việt Nam. Nghị định 132/2020/NĐ-CP đã tạo ra một khung pháp lý toàn diện, đòi hỏi doanh nghiệp phải tuân thủ nghiêm ngặt.
Phạm vi áp dụng của Nghị định 132/2020
Nghị định áp dụng với tổ chức sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ có:
- Giao dịch liên kết với các bên có quan hệ liên kết theo quy định (sở hữu trực tiếp hoặc gián tiếp từ 25% vốn trở lên, hoặc có kiểm soát hoạt động).
- Các giao dịch thương mại, tài chính, chuyển giao tài sản, cung cấp dịch vụ nội bộ tập đoàn.
Ba cấp độ hồ sơ theo chuẩn OECD
Việt Nam áp dụng tiếp cận hồ sơ 3 cấp theo hướng dẫn của OECD:
Cấp độ 1: Hồ sơ quốc gia (Local File)
Bắt buộc với mọi doanh nghiệp có giao dịch liên kết (trừ các trường hợp miễn trừ). Bao gồm thông tin về doanh nghiệp, phân tích chức năng, rủi ro, tài sản, lựa chọn phương pháp định giá và phân tích so sánh.
Cấp độ 2: Hồ sơ tập đoàn (Master File)
Bắt buộc nếu doanh nghiệp thuộc tập đoàn đa quốc gia có doanh thu hợp nhất từ 18.000 tỷ đồng trở lên. Cung cấp thông tin tổng quan về tập đoàn và chính sách định giá chuyển nhượng toàn cầu.
Cấp độ 3: Báo cáo lợi nhuận liên quốc gia (CbCR)
Áp dụng cho công ty mẹ tối cao tại Việt Nam có doanh thu hợp nhất từ 18.000 tỷ đồng trở lên. Báo cáo phân bổ thu nhập, thuế và hoạt động theo từng quốc gia.
Các phương pháp xác định giá giao dịch độc lập
Nghị định 132 cho phép áp dụng 5 phương pháp:
- Phương pháp so sánh giá giao dịch độc lập (CUP): So sánh trực tiếp với giá thị trường.
- Phương pháp giá bán lại (RPM): Dựa trên giá bán lại của sản phẩm.
- Phương pháp giá vốn cộng lãi (CPM): Dựa trên chi phí cộng biên lợi nhuận.
- Phương pháp phân chia lợi nhuận (PSM): Phân chia lợi nhuận giữa các bên liên kết.
- Phương pháp lợi nhuận thuần giao dịch (TNMM): Phương pháp phổ biến nhất, so sánh biên lợi nhuận thuần.
Trường hợp được miễn lập hồ sơ
Doanh nghiệp được miễn lập hồ sơ giá chuyển nhượng (nhưng vẫn phải kê khai Phụ lục giao dịch liên kết) nếu thuộc một trong các trường hợp:
- Có giao dịch liên kết dưới 20 tỷ đồng và đáp ứng các điều kiện nhất định.
- Đã ký kết Thỏa thuận giá trước (APA) với cơ quan thuế.
- Chỉ phát sinh giao dịch với bên liên kết là người nộp thuế TNDN tại Việt Nam, không được hưởng ưu đãi và chịu thuế suất không thấp hơn doanh nghiệp.
Hạn chế chi phí lãi vay
Theo Nghị định 132, tổng chi phí lãi vay thuần (sau khi trừ lãi tiền gửi, cho vay) được trừ khi tính thuế TNDN không được vượt quá 30% EBITDA. Phần vượt trội được chuyển tiếp tối đa 5 năm.
Mức phạt vi phạm quy định về giá chuyển nhượng
- Không lập hoặc lập hồ sơ không đầy đủ: phạt từ 5 đến 40 triệu đồng.
- Khai sai dẫn đến thiếu thuế: 20% số thuế thiếu + 0,03%/ngày tiền chậm nộp.
- Cơ quan thuế có quyền ấn định giá giao dịch nếu không đáp ứng nguyên tắc giá thị trường.
TrustlineAX hỗ trợ tuân thủ giá chuyển nhượng
- Rà soát và đánh giá rủi ro giao dịch liên kết hàng năm.
- Lập hồ sơ giá chuyển nhượng (Local File, Master File, CbCR).
- Tư vấn cấu trúc giao dịch liên kết tối ưu thuế.
- Hỗ trợ đàm phán APA với Tổng cục Thuế.
- Đại diện xử lý các cuộc thanh tra về giá chuyển nhượng.